Η αρθροπλαστική γόνατος ή ισχίου μπορεί να προσφέρει σημαντική ανακούφιση από τον πόνο και να αποκαταστήσει την κινητικότητα, όταν μια άρθρωση έχει υποστεί σοβαρή φθορά. Τα σύγχρονα εμφυτεύματα είναι σχεδιασμένα για μακροχρόνια λειτουργία. Ωστόσο, με την πάροδο του χρόνου μπορεί να εμφανιστούν φθορά, χαλάρωση, λοίμωξη ή άλλες επιπλοκές.
Σε ορισμένες περιπτώσεις χρειάζεται μια δεύτερη επέμβαση, γνωστή ως αναθεώρηση αρθροπλαστικής ή revision arthroplasty, με στόχο τη διόρθωση ή την αντικατάσταση μέρους ή ολόκληρης της αρχικής αρθροπλαστικής.
Τι είναι η αναθεώρηση αρθροπλαστικής;
Αναθεώρηση αρθροπλαστικής ονομάζεται η επέμβαση κατά την οποία ένα ή περισσότερα τμήματα μιας υπάρχουσας τεχνητής άρθρωσης αφαιρούνται, διορθώνονται ή αντικαθίστανται.
Πρόκειται συνήθως για πιο απαιτητική και σύνθετη επέμβαση από την αρχική αρθροπλαστική, καθώς πρέπει να αξιολογηθούν όχι μόνο τα εμφυτεύματα, αλλά και η κατάσταση του οστού και των μαλακών μορίων γύρω από την άρθρωση.
Ανάλογα με το πρόβλημα μπορεί να χρειαστεί:
- αντικατάσταση μέρους ή ολόκληρης της πρόθεσης
- διόρθωση της θέσης ή της σταθερότητας ενός εμφυτεύματος
- τοποθέτηση ειδικών εμφυτευμάτων αναθεώρησης
- αποκατάσταση οστικών ελλειμμάτων
- αντιμετώπιση λοίμωξης.
Πότε μια αρθροπλαστική θεωρείται μη λειτουργική;
Αναθεώρηση μπορεί να χρειαστεί όταν η αρχική αρθροπλαστική δεν λειτουργεί πλέον σωστά και προκαλεί συμπτώματα, όπως πόνο, δυσκαμψία, οίδημα, αστάθεια, δυσκολία στη βάδιση ή περιορισμό των καθημερινών δραστηριοτήτων.
Οι συχνότερες αιτίες είναι:
- λοίμωξη της αρθροπλαστικής
- άσηπτη χαλάρωση
- περιπροθετικό κάταγμα.
- Η κακή τοποθέτηση των ενθεμάτων με αποτέλεσμα την πρώιμη δυσλειτουργία της νέας άρθρωσης (αστάθεια, εξάρθρωση)
Γιατί μπορεί να χαλαρώσει μια τεχνητή άρθρωση;
Μία από τις σημαντικότερες αιτίες αναθεώρησης είναι η άσηπτη χαλάρωση, δηλαδή η απώλεια της σταθερότητας της τεχνητής άρθρωσης στο οστό χωρίς να υπάρχει λοίμωξη.
Συνήθως εμφανίζεται αρκετά χρόνια μετά την αρχική αρθροπλαστική και μπορεί να σχετίζεται με τη φθορά των εμφυτευμάτων, την ποιότητα του οστού, το σωματικό βάρος, το επίπεδο δραστηριότητας ή τη θέση και τη σταθερότητα της πρόθεσης.
Η φθορά των υλικών μπορεί να προκαλέσει σταδιακή απώλεια οστού γύρω από το εμφύτευμα, μειώνοντας τη στήριξή του.
Τι είναι η σηπτική χαλάρωση;
Η σηπτική χαλάρωση οφείλεται σε λοίμωξη της τεχνητής άρθρωσης. Η λοίμωξη μπορεί να εμφανιστεί σύντομα μετά την επέμβαση ή ακόμη και χρόνια αργότερα, όταν μικρόβια μεταφερθούν μέσω του αίματος από άλλη εστία του οργανισμού.
Η αντιμετώπιση εξαρτάται από τη χρονική στιγμή και τη βαρύτητα της λοίμωξης και μπορεί να περιλαμβάνει χειρουργικό καθαρισμό, αντιβιοτική αγωγή ή, σε πιο σύνθετες περιπτώσεις, αφαίρεση και αντικατάσταση της πρόθεσης.
Τι είναι τα περιπροθετικά κατάγματα;
Περιπροθετικά ονομάζονται τα κατάγματα που συμβαίνουν στο οστό γύρω από μια τεχνητή άρθρωση, κυρίως μετά από αρθροπλαστική ισχίου ή γόνατος.
Μπορεί να προκύψουν κατά τη διάρκεια της επέμβασης ή αργότερα, συνήθως μετά από πτώση ή τραυματισμό. Ο κίνδυνος είναι μεγαλύτερος όταν υπάρχει οστεοπόρωση, μειωμένη ποιότητα οστού ή ήδη χαλαρωμένο εμφύτευμα.
Η αντιμετώπιση εξαρτάται από τη μορφή του κατάγματος και τη σταθερότητα της πρόθεσης και μπορεί να απαιτήσει οστεοσύνθεση, αναθεώρηση της αρθροπλαστικής ή συνδυασμό των δύο.
Ποια συμπτώματα μπορεί να δείχνουν ότι υπάρχει πρόβλημα;
Το συχνότερο σύμπτωμα είναι η εμφάνιση ή η σταδιακή επιδείνωση του πόνου σε μια άρθρωση που έχει υποβληθεί σε αρθροπλαστική.
Μπορεί επίσης να εμφανιστούν:
- δυσκολία στη βάδιση
- πόνος κατά τη φόρτιση του σκέλους
- αίσθημα αστάθειας
- μείωση της κινητικότητας
- οίδημα ή δυσκαμψία
- ξαφνική αδυναμία φόρτισης μετά από πτώση.
Σε περίπτωση λοίμωξης μπορεί να εμφανιστούν ερυθρότητα, θερμότητα, έντονο οίδημα, πυρετός ή εκροή υγρών (πύου).
Ένας νέος πόνος σε μια τεχνητή άρθρωση δεν σημαίνει αυτομάτως ότι η πρόθεση έχει χαλαρώσει. Απαιτείται αξιολόγηση από εξειδικευμένο ορθοπαιδικό για να εντοπιστεί η αιτία.
Πώς γίνεται η διάγνωση;
Η διερεύνηση ξεκινά από το ιστορικό και την κλινική εξέταση. Οι ακτινογραφίες αποτελούν βασικό μέρος του ελέγχου, καθώς μπορούν να δείξουν αλλαγές στη θέση των εμφυτευμάτων, απώλεια οστού, χαλάρωση ή κάταγμα.
Ανάλογα με την περίπτωση μπορεί να χρειαστούν επιπλέον εξετάσεις, όπως αξονική ή μαγνητική τομογραφία, εξετάσεις αίματος, παρακέντηση της άρθρωσης ή σπινθηρογράφημα οστών.
Ιδιαίτερα σημαντικό είναι να αποκλειστεί η πιθανότητα λοίμωξης, επειδή η παρουσία της αλλάζει ουσιαστικά τον σχεδιασμό της θεραπείας.
Πώς αντιμετωπίζεται μια μη λειτουργική αρθροπλαστική;
Η θεραπεία εξαρτάται από την αιτία του προβλήματος. Όταν υπάρχει σημαντική χαλάρωση και τα συμπτώματα επηρεάζουν την ποιότητα ζωής, μπορεί να χρειαστεί χειρουργική αναθεώρηση.
Κατά την επέμβαση αφαιρούνται τα προβληματικά εμφυτεύματα, αξιολογείται η κατάσταση του οστού και τοποθετούνται νέα εμφυτεύματα ανάλογα με την ανατομία και τις ανάγκες του ασθενή.
Σε περιπτώσεις σημαντικής απώλειας οστού μπορεί να απαιτηθούν ειδικά εμφυτεύματα αναθεώρησης, οστικά μοσχεύματα ή άλλες τεχνικές για την αποκατάσταση της σταθερότητας της άρθρωσης.
Είναι η αναθεώρηση πιο δύσκολη από την πρώτη αρθροπλαστική;
Συνήθως πρόκειται για τεχνικά πιο απαιτητική επέμβαση. Ο χειρουργός πρέπει να αφαιρέσει τα παλαιά υλικά, να προστατεύσει όσο περισσότερο υγιές οστό είναι δυνατό και να αντιμετωπίσει τυχόν οστικά ελλείμματα, προβλήματα στα μαλακά μόρια ή λοίμωξη.
Για τον λόγο αυτό απαιτούνται εξειδικευμένη γνώση, σημαντική χειρουργική εμπειρία, λεπτομερής προεγχειρητικός σχεδιασμός και κατάλληλη προετοιμασία για διαφορετικά πιθανά χειρουργικά σενάρια.
Πόσα χρόνια διαρκεί μια τεχνητή άρθρωση;
Δεν υπάρχει συγκεκριμένη διάρκεια ζωής που να ισχύει για όλους. Σε γενικές γραμμές, οι σύγχρονες αρθροπλαστικές γόνατος και ισχίου μπορούν να λειτουργούν για 20 χρόνια ή και περισσότερο, ενώ σε αρκετούς ασθενείς η διάρκεια μπορεί να είναι ακόμη μεγαλύτερη.
Η μακροχρόνια λειτουργία μιας αρθροπλαστικής επηρεάζεται από παράγοντες όπως η ηλικία, το σωματικό βάρος, το επίπεδο δραστηριότητας, η ποιότητα του οστού, η θέση των εμφυτευμάτων και η εμφάνιση επιπλοκών.
Το γεγονός ότι έχεις τεχνητή άρθρωση για πολλά χρόνια δεν σημαίνει από μόνο του ότι χρειάζεται αντικατάσταση. Η απόφαση για αναθεώρηση βασίζεται στα συμπτώματα, στην κλινική εξέταση και στα ευρήματα των εξετάσεων.
Πότε πρέπει να απευθυνθεις σε ορθοπαιδικό;
Αν έχεις υποβληθεί σε αρθροπλαστική γόνατος ή ισχίου και εμφανίσεις νέο ή επίμονο πόνο, δυσκολία στη βάδιση, αστάθεια, οίδημα ή αισθητή επιδείνωση της λειτουργίας της άρθρωσης, χρειάζεται αξιολόγηση.
Πολλές φορές αν ο ιατρός διαπιστώσει φθορά στα ενθέματα και αρχόμενη αλλοίωση του οστού (περιπροθετική οστεόλυση), η αναθεώρηση πρέπει να γίνει πριν ο ασθενής αρχίζει να πονάει ή να έχει λειτουργικά ενοχλήματα, διότι τότε η επέμβαση θα είναι πολύ πιο δύσκολη και το τελικό αποτέλεσμα πιθανόν να μην είναι το επιθυμητό.
Άμεση ιατρική εκτίμηση απαιτείται μετά από πτώση ή τραυματισμό, ιδιαίτερα αν δεν μπορείς να στηρίξεις το σκέλος.
Η αναθεώρηση αρθροπλαστικής αποτελεί μια σύνθετη και τεχνικά απαιτητική επέμβαση, που χρειάζεται εξειδικευμένη γνώση, χειρουργική εμπειρία και λεπτομερή προεγχειρητικό σχεδιασμό.
Ο Λάζαρος Μάντσης, Ορθοπαιδικός Χειρουργός, Διδάκτωρ Ορθοπαιδικής του Πανεπιστημίου LMU Μονάχου, διαθέτει ιδιαίτερη εξειδίκευση στη χειρουργική γόνατος και ισχίου και στην αντιμετώπιση σύνθετων περιστατικών αρθροπλαστικής και αναθεωρήσεων αρθροπλαστικής. Κάθε περίπτωση αξιολογείται εξατομικευμένα, ώστε να σχεδιαστεί η κατάλληλη θεραπευτική προσέγγιση.
Για περισσότερες πληροφορίες και προγραμματισμό ραντεβού μπορείς να επικοινωνήσεις στο 231 026 5885.